Terugblik Eigen regie & Leren en ontwikkelen: samen ontdekken wat past

Hoe geef je werknemers meer grip op hun werk en ontwikkeling? Tijdens de verdiepende bijeenkomst Eigen regie & Leren en ontwikkelen op 1 oktober in Utrecht gingen werknemers en professionals uit sociaal ontwikkelbedrijven daar samen mee aan de slag. Niet vanuit de gedachte dat iemand alles zelf moet kunnen, maar vanuit het gesprek over wat iemand wil, nodig heeft en aankan.

 SBCM organiseert regelmatig bijeenkomsten voor werknemers en voor professionals. Deze keer waren beide groepen aanwezig. Eigen regie werkt alleen als werknemer en begeleider elkaar weten te vinden.Voor de werknemer gaat het om vragen als: wat wil ik, waar ben ik goed in en welke stap zou bij mij passen? Voor de begeleider en de organisatie ligt er een andere vraag: geven we iemand voldoende ruimte om daar zelf richting aan te geven?

Zit ik hier goed?

In de workshop ‘Zit ik hier goed?’ gingen Joris Barendrecht (Ieder(in)), Thomas Pruijsen, Wilma Arends en Marcel van der Lit van MIND aan de hand van persoonlijke ervaringen in gesprek over werk, ontwikkeling en eigen regie. Wat is eigen regie eigenlijk? De één wil meer vrijheid om zelf keuzes te maken, terwijl een ander juist behoefte heeft aan duidelijkheid en structuur. Het gaat dus niet om zoveel mogelijk zelfstandigheid, maar om wat bij iemand past.

Het verhaal van Wilma maakte dat mooi zichtbaar. Lange tijd zocht zij naar een plek waar haar talenten beter tot hun recht kwamen. Meer druk of meer structuur hielp haar niet. Ruimte voor wat zij goed kan wèl. Ook praktische belemmeringen kwamen aan bod. Een stap naar ander werk of een andere vorm van ondersteuning kan ingewikkeld zijn door regels of onzekerheid over de gevolgen. Via het informatiepunt Zet ik de stap kunnen mensen bekijken welke mogelijkheden er zijn.

Ervaren wat er gebeurt

Bij de boksworkshop van Ivo Lammers, jobcoach bij Ergon en bokscoach, kwamen deelnemers letterlijk in beweging. De oefeningen lieten zien hoe mensen reageren op spanning of onverwachte situaties. Dat leverde soms sneller inzicht op dan een gesprek aan tafel. Daarna werd steeds de koppeling gemaakt naar het werk: herken je wat hier gebeurt en wat betekent dat voor jou?

Een werknemer vertelde later wat hij uit de workshop had gehaald: hij hoeft niet altijd honderd procent te geven. Soms is zeventig procent genoeg. Juist omdat hij dat zelf had ervaren, bleef het hangen.

Wat wil je zelf leren?

Na de lunch gingen werknemers en professionals ieder met hun eigen vragen verder.

Ros Houben sprak met werknemers over hun dagelijkse werk. Wat gaat goed? Wat zouden ze nog willen leren? En waar zouden ze meer over willen meedenken? Dat leverde heel concrete voorbeelden op. Een werknemer uit de catering vertelde dat hij graag zelf een nieuwe salade voor klanten wil ontwikkelen. Een andere werknemer had een functie willen proberen, maar binnen de organisatie was al bedacht dat die waarschijnlijk niet bij hem paste. Zijn reactie was veelzeggend: “Ik had het graag geprobeerd.” Daarmee raakte hij precies het thema van de dag. Niet iedere poging hoeft te slagen. Maar zonder de ruimte om iets te proberen, weet je ook niet wat iemand in huis heeft.

Eerst vragen, dan invullen

De professionals gingen aan de slag met het Droompad. Zij werkten met cases van fictieve werknemers en onderzochten hoe je van een eerste indruk tot een passende volgende stap komt.

Dat begon bewust met kijken. Want we geven gedrag al snel een betekenis. Iemand lijkt ongemotiveerd, onzeker of ongeïnteresseerd, terwijl je misschien nog helemaal niet weet wat er speelt.

Het Eigen regiemodel hielp om het gesprek verder te brengen:

• Weten: weet iemand wat mogelijk is en wat hij of zij nodig heeft?
• Willen: wat wil iemand zelf en wat motiveert?
• Kunnen: wat kan iemand en welke manier van leren past?
• Durven: wat helpt om een stap te zetten?
• Mogen: krijgt iemand vanuit de organisatie tijd, ruimte en mogelijkheden?

De oefening liet vooral zien hoe makkelijk het is om als professional al een oplossing in je hoofd te hebben. De kunst is om eerst te vragen en pas daarna samen te bepalen wat passend is.

Wat nemen we mee?

• Eigen regie is persoonlijk. De één wil meer ruimte om zelf te kiezen, de ander heeft juist behoefte aan structuur.
• Vraag eerst, vul niet te snel in. Wat iemand nodig heeft, wordt pas duidelijk als je echt in gesprek gaat.
• Ruimte om te proberen is belangrijk. Niet elke stap hoeft te slagen, maar zonder kans om iets te proberen blijft talent soms onzichtbaar.
• De omgeving doet mee. Eigen regie vraagt ook iets van begeleiding en organisatie: tijd, vertrouwen en mogelijkheden om te leren en ontwikkelen.

Niet vóór iemand bepalen

Eigen regie vraagt iets van de werknemer, maar net zo goed van de begeleiding en van de organisatie. Soms zit ontwikkeling in een grote stap, soms in iets kleins: iets nieuws proberen, meer meedenken over het eigen werk of uitspreken wat je nodig hebt.

Meer weten?

We kijken terug op een waardevolle bijeenkomst. Wil je meer weten over het thema Leren en Ontwikkelen? Op de themapagina vind je meer informatie en hulpmiddelen.