Digitaal werk: kansen voor werknemers én sociaal ontwikkelbedrijven

Archieven digitaliseren, beelden beoordelen of websites testen op toegankelijkheid: digitale werkzaamheden bieden kansen voor sociaal ontwikkelbedrijven en hun werknemers. Uit een eerste marktverkenning blijkt dat potentiële opdrachtgevers hier positief tegenover staan. De eerste praktijkervaringen laten bovendien zien dat digitaal werk mensen aanspreekt die moeilijker aansluiting vinden bij bestaande werksoorten. Hoe breng je vraag en aanbod bij elkaar? Daarover ging de online kennisbijeenkomst van SBCM, Cedris en NSvP op 27 oktober.

Digitalisering en AI veranderen de arbeidsmarkt. Sommige werkzaamheden verdwijnen, maar er ontstaan ook nieuwe kansen. Bruno Fermin (SBCM) lichtte toe waarom SBCM, Cedris en NSvP samen onderzoeken welke digitale werkzaamheden geschikt zijn voor sociaal ontwikkelbedrijven en hun werknemers.

Nieuwe vaardigheden en meer zelfvertrouwen

Bij Inclusief Groep en Wedeka wordt inmiddels volop geëxperimenteerd. In samenwerking met Datafabryk volgen werknemers en kandidaten een leerwerktraject van zes maanden. Ze leren onder meer data annoteren, AI-tools gebruiken en digitale content maken. Het traject kan worden afgesloten met een praktijkverklaring op mbo-niveau 2.

Vooral de ervaringen van deelnemers vallen op. Nannette Jonker (Wedeka) vertelde hoe digitaal werk jongeren en kandidaten bereikt die eerder moeilijk aansluiting vonden bij bestaande werksoorten. Het leerwerktraject biedt ook gemeenten de mogelijkheid om kandidaten aan te melden die zich richting ICT willen ontwikkelen. Van de eerste acht deelnemers rondden er zes de opleiding af. Ook anderstalige deelnemers ontwikkelden zich positief, onder meer in hun beheersing van de Nederlandse taal.

Ard van Pijkeren (Inclusief Groep) ziet eveneens dat digitaal werk meer oplevert dan nieuwe vaardigheden. Deelnemers groeien in zelfvertrouwen en ontdekken nieuwe mogelijkheden. Motivatie, passende begeleiding en een rustige werkomgeving zijn daarbij belangrijk. Van Pijkeren: “Het vraagt een stukje visie, maar ook gewoon doen.”

Niet invullen, maar uitproberen

Voor wie is digitaal werk nu echt geschikt? Luc Dorenbosch (NSvP) presenteerde de eerste resultaten van de Digitale Werkbank (DDW), een gratis online oefenomgeving waarin werknemers verschillende digitale taken kunnen uitproberen. Vooral het beoordelen van beelden valt in de smaak. Meer dan de helft van de deelnemende werknemers van sociaal ontwikkelbedrijven zou dit werk vaker willen doen. Tegelijkertijd zijn de verschillen groot. Luc: “Je kunt niet zomaar zeggen: dit werk is niks voor mensen, of mensen kunnen dit werk niet. Dat moet je testen.”

Werk genoeg, maar hoe haal je het binnen?

Dat er kansen liggen, bevestigt ook de marktverkenning van PIP Advice. Reinout van Delden presenteerde 24 mogelijke digitale werkvormen, waaronder archiefdigitalisering, het inventariseren van objecten in de openbare ruimte en het testen van websites.

Veel werkzaamheden worden nu intern uitgevoerd of blijven liggen. Potentiële opdrachtgevers staan positief tegenover uitbesteding aan sociaal ontwikkelbedrijven, maar weten nog niet altijd wat zij kunnen bieden. Bovendien zijn hun gegevens en werkprocessen niet altijd klaar voor uitbesteding. Klein beginnen, werkzaamheden opdelen in passende taken, kwaliteit aantonen en bestaande netwerken benutten: dat zijn volgens de marktverkenning belangrijke succesfactoren.

Meer dan alleen nieuwe opdrachten

Uiteindelijk gaat het niet alleen om extra werk. Digitaal werk moet ook bijdragen aan de ontwikkeling en duurzame inzetbaarheid van werknemers. Hoe dat in de praktijk kan, onderzoekt Andrea Ros (Universiteit Twente). Zij betrekt daarbij de ervaringen van werknemers, sociaal ontwikkelbedrijven en opdrachtgevers.

Vervolg

De eerste resultaten bieden perspectief. Tegelijkertijd blijft de vraag hoe digitaal werk kan uitgroeien tot een duurzame werksoort met voldoende betaalde opdrachten. Tijdens een vervolgbijeenkomst bij DCW in Enschede, eind 2026 of begin 2027, bespreken we de resultaten van de marktverkenning en de mogelijkheden voor sociaal ontwikkelbedrijven. Ook kun je dan bekijken welke digitale werksoorten DCW al uitvoert.

Meer weten?

• Lees de uitgebreide Q&A
• Ga naar CedrisConnect