Simpel Switchen in de praktijk: kijk naar de mens, niet naar de indicatie

´Niet de indicatie, maar iemands mogelijkheden bepalen welke werkplek het beste past.´ Vanuit die gedachte ontwikkelden Risse Groep en zorgorganisatie PSW de Switch-dienstverlening. Met intensieve begeleiding krijgen deelnemers de ruimte om te ontdekken wat ze kunnen en welke volgende stap bij hen past. Tijdens een online kennisbijeenkomst op 19 oktober 2026 deelden de organisaties hun ervaringen met deze aanpak, die met innovatiesubsidie van SBCM verder is ontwikkeld. Ook kwamen de belangrijkste lessen uit vier lerende praktijken van het landelijke programma Simpel Switchen aan bod.

De persoon centraal

Op de Switch-afdeling krijgen deelnemers de tijd en begeleiding om te ontdekken wat bij hen past. Jobcoaches brengen door observatie, coaching, testen en werkervaring in kaart wat iemand kan en welke ondersteuning nodig is. Dat leidt tot een advies over een passende werkplek of vorm van ondersteuning.

Sanne Knoops, projectcoördinator bij Risse Groep, lichtte tijdens de bijeenkomst toe hoe de aanpak werkt. “Een overstap naar betaald werk kan passend zijn, maar soms blijkt dagbesteding een betere keuze. Het gaat erom dat iemand op een plek terechtkomt waar die zich kan ontwikkelen en goed kan functioneren. We stellen de deelnemer die zich aanmeldt centraal. De indicatie daarbij is niet leidend.”

Een veilige omgeving om stappen te zetten

De samenwerking tussen Risse Groep en PSW speelt hierin een belangrijke rol. De organisaties combineren hun kennis van werk, zorg en begeleiding. Zo is de dagbesteding van PSW op hetzelfde terrein gevestigd als Risse Groep. Daardoor kunnen deelnemers verschillende vormen van werk en begeleiding combineren. Iemand kan bijvoorbeeld een aantal dagen bij Risse Groep werken en daarnaast gebruikmaken van dagbesteding. Zo kan diegene geleidelijk wennen aan een andere werkomgeving, zonder direct een definitieve keuze te hoeven maken.

De begeleiding stopt niet zodra duidelijk is welke vervolgstap passend is. De betrokken professionals zorgen voor een warme overdracht en blijven betrokken totdat de overgang goed is geregeld. Daarbij kijken zij niet alleen naar het werk, maar ook naar de persoonlijke omstandigheden, financiële gevolgen en benodigde ondersteuning.

Met innovatiesubsidie naar overdraagbare aanpak

De Switch-afdeling bestaat sinds 2021. De ervaringen waren positief en Risse Groep wilde de dienstverlening verder ontwikkelen en professionaliseren. Dankzij innovatiesubsidie van SBCM kreeg de organisatie ruimte om de aanpak uit te werken en de opgedane kennis beschikbaar te maken voor andere sociaal ontwikkelbedrijven. Samen met PSW en andere betrokken professionals werkte Risse Groep aan een duidelijke omschrijving van de dienstverlening, werkprocessen en werkafspraken. Ook werden een implementatieplan, een businesscase en een stappenplan opgesteld.

Inmiddels zijn 91 deelnemers begeleid. Een Switch-traject duurt gemiddeld ongeveer zeven maanden, afhankelijk van de ondersteuningsbehoefte en het aantal uren dat iemand deelneemt. Een belangrijk aandachtspunt blijft de financiering. Intensieve begeleiding vraagt om deskundigheid en voldoende capaciteit. Hoewel de samenwerking tussen Risse Groep en PSW in de praktijk goed werkt, blijft het structureel financieren van de dienstverlening een uitdaging.

Switchen verloopt niet in een rechte lijn

Risse Groep was een van de vier lerende praktijken binnen het landelijke programma Simpel Switchen. Ook in Veenendaal, Eindhoven en Rotterdam is onderzocht hoe mensen makkelijker kunnen overstappen tussen verschillende vormen van werk en ondersteuning.

Gerry Lammersen van Movisie presenteerde de belangrijkste inzichten uit deze praktijken. In totaal werden twintig deelnemers gedurende anderhalf jaar gevolgd. “Alle deelnemers hebben betekenisvolle stappen gezet. En dat is niet één rechte lijn”, aldus Gerry. Soms ging het om een overstap naar een andere werkplek, soms om kleinere stappen in zelfstandigheid of belastbaarheid. Ook bleek het soms nodig om tijdelijk een stap terug te doen.

De ervaringen laten zien dat vooral vertrouwen, persoonlijke begeleiding en samenwerking tussen organisaties belangrijk zijn. hebben tijd en ruimte nodig om aan veranderingen te wennen. Ook moeten zij erop kunnen rekenen dat ondersteuning beschikbaar blijft wanneer een overstap niet direct lukt.

Samenwerking maakt Simpel Switchen mogelijk

Tijdens de afsluitende discussie bleek hoeveel vragen er in de praktijk spelen. Hoe organiseer je de samenwerking tussen zorgorganisaties, sociaal ontwikkelbedrijven, gemeenten en UWV? Hoe ga je om met verschillende financieringsstromen? En hoeveel ruimte krijgen professionals om te doen wat een deelnemer nodig heeft?

De ervaringen uit Weert laten zien dat samenwerking meer vraagt dan het maken van afspraken. Het vraagt om vertrouwen tussen organisaties, kennis van elkaars mogelijkheden en de bereidheid om over de grenzen van de eigen organisatie heen te kijken. Daarbij is het belangrijk dat niet het belang van de organisatie of het behoud van een bepaalde werkplek leidend is, maar wat voor de deelnemer het beste past.

Meer weten?

• Bekijk de Switch-dienstverlening en praktische documenten op SBCM.nl
• Lees meer over de tools voor Simpel Switchen
• Bekijk de mogelijkheden van de innovatiesubsidie van SBCM

Heb je de bijeenkomst gemist? Kijk het dan hieronder terug